1
00:00:00,000 --> 00:00:15,000
« ارائه ای از سینمافریک مرجع بزرگ فیلم و سریال بدون سانسور »
2
00:00:15,000 --> 00:00:25,000
هــمـراهــان عــزیـز ســیــنـما فــریــک, صــفـحـه ایــنــســتـاگـرام مــا بـا یـک و سـه مـیـلـیـون دنــبـال کـنـنـده از دســتـرس خــارج شــده, بــرای حـمایـت از مــا لـطـفـا صــفـحـه جــدیـد ایــنــسـتاگـرام مــا را دنــبــال کــنـیـد, آیــدی جدید: cinema.freakz
3
00:01:25,700 --> 00:01:29,120
کيهان
اديسهاي فضازماني
4
00:01:37,010 --> 00:01:39,410
سن و اندازه کيهان
5
00:01:39,600 --> 00:01:42,710
به زبان نور نوشته شده
6
00:01:42,740 --> 00:01:47,580
ذات زيبايي
و ماهيت ستارهها
7
00:01:47,610 --> 00:01:50,980
قوانين فضا و زمان
8
00:01:51,020 --> 00:01:53,980
هميشه وجود داشتهاند
9
00:01:54,020 --> 00:01:56,020
اما هيچوقت اونها رو نديده بوديم
10
00:01:56,050 --> 00:01:59,890
تا اينکه راه قدرتمندتري
براي ديدن پيدا کرديم
11
00:01:59,920 --> 00:02:03,590
داستان اين بيداري
شروعهاي بسياري داره
12
00:02:03,630 --> 00:02:05,760
اما پاياني نداره
13
00:02:05,800 --> 00:02:09,000
قهرمانانش از زمانها و مکانهاي
بسياري اومدهاند
14
00:02:09,030 --> 00:02:11,840
يک فيلسوف چين باستان
15
00:02:11,870 --> 00:02:15,540
يک جادوگر که خليفههاي قرن ??
عراق رو شگفتزده کرد
16
00:02:15,570 --> 00:02:20,440
يتيم بيچاره آلماني که برده
اربابي بيرحم بود
17
00:02:20,480 --> 00:02:22,910
هر کدوم، ما رو
ذرهاي
18
00:02:22,950 --> 00:02:27,150
به کشف رازهاي پنهان نور
نزديکتر کردند
19
00:02:29,590 --> 00:02:33,020
اسم بيشترشون
براي هميشه از دسترس ما خارج شده
20
00:02:33,060 --> 00:02:37,560
اما جايي، خيلي وقت پيش
کسي نگاهي به بالا انداخت
21
00:02:37,600 --> 00:02:41,970
و نور رو ديد که
يکي از شعبدههاش رو انجام ميداد
22
00:03:03,290 --> 00:03:04,290
کي ميدونه؟
23
00:03:04,320 --> 00:03:06,090
شايد اون حرکت ناگهاني نور
24
00:03:06,120 --> 00:03:08,260
الهامبخش اولين هنرمند بوده
25
00:03:20,500 --> 00:03:23,540
اين همه از کجا اومد؟
26
00:03:23,570 --> 00:03:27,140
چطور از گروههاي کوچک آواره شکارچي
27
00:03:27,180 --> 00:03:29,310
و دانهچين که در زير ستارگان ميزيستند
28
00:03:29,350 --> 00:03:33,120
به سازندگان تمدني جهاني تبديل شديم؟
29
00:03:33,150 --> 00:03:36,590
چطور از اونجا به اينجا رسيديم؟
30
00:03:36,620 --> 00:03:38,420
فقط يک جواب نداره
31
00:03:38,460 --> 00:03:41,120
تغييرات اقليمي، رام کردن آتش
32
00:03:41,160 --> 00:03:45,660
،اختراع ابزار
زبان، کشاورزي
33
00:03:45,700 --> 00:03:48,970
هر کدوم نقشي داشتند
34
00:03:49,000 --> 00:03:51,630
شايد
چيز ديگهاي هم بود
35
00:03:51,670 --> 00:03:54,800
در چين
بيش از ?هزار سال قبل
36
00:03:54,840 --> 00:03:58,010
فيلسوفي به نام موتزو
گفته ميشه مشاهده کرد
37
00:03:58,040 --> 00:04:00,410
که ميشه با نور
تصويري رو درون يک
38
00:04:00,440 --> 00:04:02,680
اتاقک به نمايش کشيد
39
00:04:02,710 --> 00:04:08,150
اين توصيف اولين
دوربين بود
40
00:04:08,190 --> 00:04:10,290
دوربين تاريکخانهاي
41
00:04:10,320 --> 00:04:12,690
نمونه اوليه تمام
دوربينهاي تشکيل دهنده تصوير
42
00:04:12,720 --> 00:04:15,990
از جمله همين دوربيني که
اين تصوير رو به شما ارائه ميده
43
00:04:16,030 --> 00:04:18,630
استفاده از اين کار بامزهاي
که نور انجام ميده
44
00:04:18,660 --> 00:04:23,630
منجر به چيزي شد که ميشه بهش گفت
اولين فيلم
45
00:04:23,670 --> 00:04:29,440
موتزو، استاد نور، در برابر
هر نوع تاريکي کاري کرد
46
00:04:29,470 --> 00:04:31,210
يک نابغه نظامي
47
00:04:31,240 --> 00:04:34,380
که از استعدادش تنها براي
جلوگيري از خشونت استفاده کرد
48
00:04:34,410 --> 00:04:36,380
او به خاطر مسافرتهاش
49
00:04:36,410 --> 00:04:38,520
به قلمروهاي درگير جنگ
و استفاده از استراتژيهاي مبتکرانه
50
00:04:38,550 --> 00:04:40,280
براي منصرف کردن پادشاهان از جنگ
51
00:04:40,320 --> 00:04:42,350
افسانهاي بود
52
00:04:42,390 --> 00:04:45,960
اون از اولين کساني بود
که در روياي عشق جهاني
53
00:04:45,990 --> 00:04:49,060
و پايان فقر و نابرابريهايي بود
54
00:04:49,090 --> 00:04:53,030
که حاکميت براي مردم ميخواست
55
00:04:53,060 --> 00:04:55,500
و مخالف اطاعت کورکورانه
از تشريفات مذهبي
56
00:04:55,530 --> 00:04:56,900
و قدرت بود
57
00:04:56,930 --> 00:04:58,500
در نوشتههاش، ميتونيد
58
00:04:58,540 --> 00:05:02,240
اولين حرکتها به سمت
روشهاي علمي رو ببينيد
59
00:05:02,270 --> 00:05:05,210
در زمان موتزو، چينيها
تفکراتشون رو
60
00:05:05,240 --> 00:05:08,580
حداقل ???? سال بود
که در قالب کتاب ثبت ميکردند
61
00:05:08,610 --> 00:05:11,550
هنوز هم، اطلاعات ما از او
ناقصه
62
00:05:11,580 --> 00:05:14,020
بيشترشون شامل
مجموعهاي از مقالههاييه
63
00:05:14,050 --> 00:05:15,720
که به او و شاگردانش
نسبت داده شده
64
00:05:15,750 --> 00:05:18,890
در يکي از اونها
با عنوان در برابر تقدير
65
00:05:18,920 --> 00:05:22,030
آزموني سه وجهي
براي هر نظريهاي ارائه شده
66
00:05:22,060 --> 00:05:24,560
بنيانش رو مورد سوال قرار بده
67
00:05:24,600 --> 00:05:26,260
ببين آيا با
68
00:05:26,300 --> 00:05:28,830
ادراک و حواس يک انسان معمولي
قابل قبوله
69
00:05:28,870 --> 00:05:30,600
ببين چطور عملي ميشه
70
00:05:30,630 --> 00:05:32,970
و اگر شد چه منفعتي
براي اکثريت داره
71
00:05:37,410 --> 00:05:39,880
موتزو خيلي معروف بود
72
00:05:39,910 --> 00:05:42,210
اما چند صد سال
پس از مرگ او
73
00:05:42,250 --> 00:05:45,180
شي هوانگ دي
اولين پادشاه
74
00:05:45,220 --> 00:05:48,250
و متحد کننده چين
به قدرت رسيد
75
00:05:48,290 --> 00:05:50,850
قارهاي رو به دست گرفت
و به کشوري تبديلش کرد
76
00:05:50,890 --> 00:05:54,290
که الان اسمش رو حفظ کرده... چين
77
00:05:57,330 --> 00:06:01,800
بيشتر ما امپراطور چين رو
با سپاه ?هزار نفرهاش ميشناسيم
78
00:06:01,830 --> 00:06:05,140
جنگجويان ترا کوتا
که از مقبرهاش محافظت ميکردند
79
00:06:07,000 --> 00:06:09,940
در مسير امپراطور چين
80
00:06:09,970 --> 00:06:12,580
به سمت يکپارچه کردن امپراطوري پراکندهاش
81
00:06:12,610 --> 00:06:14,280
اون معيارهاي سختگيرانهاي
82
00:06:14,310 --> 00:06:16,780
براي استاندارد کردن هر چيزي وضع کرد
83
00:06:16,810 --> 00:06:19,750
اين شامل دستور ضرب سکههاي واحد
84
00:06:19,780 --> 00:06:22,320
يکسانسازي تمام وزنها و مقياسها
85
00:06:22,350 --> 00:06:26,160
عرض ارابهها و جادهها، و نيز روشي دقيق
86
00:06:26,190 --> 00:06:28,390
براي راه و روش نوشتن زبان چيني بود
87
00:06:28,430 --> 00:06:33,460
حتي اينکه چي بنويسيد و به چي فکر کنيد
88
00:06:33,500 --> 00:06:36,270
فلسفه امپراطور "چين"، که تنها چيز مجاز بود
89
00:06:36,300 --> 00:06:37,900
قانونگرايي، نام داشت
90
00:06:37,940 --> 00:06:40,500
که همون چيزي بود که از اسمش پيداست
91
00:06:40,540 --> 00:06:43,940
هر چيزي قانون ميگه انجام بده... و الا
92
00:06:44,380 --> 00:06:47,010
اين فلسفهايه که
خيلي اجازهاي به
93
00:06:47,040 --> 00:06:49,050
زيرسوال بردن قدرت نميده
94
00:06:54,120 --> 00:06:56,920
که تمام کتابهاي صد مکتب انديشه
95
00:06:56,950 --> 00:06:58,590
بايد آتش زده بشن
96
00:06:58,620 --> 00:07:02,030
که هر کسي بخواد با تاريخ، امروز رو زيرسوال ببره
97
00:07:02,060 --> 00:07:04,330
خانوادهاش محکوم به اعدامند
98
00:07:06,360 --> 00:07:08,470
کارهاي موتزو
و کونفوسيوس
99
00:07:08,500 --> 00:07:10,700
و فلاسفه ديگه
در اولين
100
00:07:10,740 --> 00:07:12,700
کتاب سوزي جهان
نابود شد
101
00:07:12,740 --> 00:07:15,310
صدها محقق
شجاعانه با تلاش
102
00:07:15,340 --> 00:07:18,040
براي نگهداري کتابهاي ممنوعه
ايستادگي کردند
103
00:07:18,080 --> 00:07:20,680
اونها در پايتخت
زنده به گور شدند
104
00:07:22,410 --> 00:07:26,220
علم براي گل دادن، به نور آزادي بيان احتياج داره
105
00:07:26,250 --> 00:07:29,620
به زيرسوال بردن قدرت بدون واهمه
106
00:07:29,650 --> 00:07:32,220
به جريان آزاد تبادل انديشه وابستهست
107
00:07:32,260 --> 00:07:35,960
جرقههاي کنجکاوي در نوشتههاي موتزو
108
00:07:35,990 --> 00:07:39,730
و شاگردانش به طور موثري سرکوب شدند
109
00:07:39,760 --> 00:07:44,370
هزار سال ديگه طول ميکشيد تا فيلم بعدي به نمايش دربياد
110
00:07:46,270 --> 00:07:48,510
خوشبختانه
سفينه خيال ما
111
00:07:48,540 --> 00:07:52,540
ميتونه ما رو به هرجايي از
فضا و زمان ببره
112
00:08:03,210 --> 00:08:05,880
چينيها و يونانيهاي باستان
مشاهده کردند
113
00:08:05,910 --> 00:08:07,550
که از نور ميشه استفادههاي
114
00:08:07,580 --> 00:08:10,380
شگفتانگيزي کرد- اما هيچکس سوال مورد علاقه
115
00:08:10,420 --> 00:08:15,690
بچه کوچولوها و نابغهها رو نپرسيد - چرا؟
116
00:08:15,720 --> 00:08:18,760
تا اينکه هزار سال پيش
117
00:08:23,860 --> 00:08:26,200
در شهر بصره عراق
118
00:08:26,230 --> 00:08:28,200
استاد نور ديگهاي
زندگي ميکرد
119
00:08:28,230 --> 00:08:33,570
ابن هيثم علاقه زيادي
به درک طبيعت داشت
120
00:08:33,610 --> 00:08:35,710
او در مورد همه چيز سوال داشت
121
00:08:35,740 --> 00:08:39,680
مخصوصا اون چيزهايي که
بقيه، بيچون و چرا ميپذيرفتند
122
00:08:41,610 --> 00:08:44,820
از خودش پرسيد ما چطوري ميبينيم؟
123
00:08:44,850 --> 00:08:47,220
بسياري از بزرگاني که قبل از او
اومده بودند
124
00:08:47,250 --> 00:08:50,820
فکر کرده بودند که پرتوها
از چشم ما خارج ميشن
125
00:08:50,860 --> 00:08:55,190
به سمت جسمي که ميبينيم ميرن
و دوباره به چشم ما برميگردن
126
00:08:55,230 --> 00:08:59,100
اما ابن هيثم دليل آورد که
ستارهها اونقدري دور هستند
127
00:08:59,130 --> 00:09:01,700
که اينکه چيزي از چشم ما
اين همه مسافت رو به سمت اونها بره
128
00:09:01,730 --> 00:09:04,370
و در چشم به هم زدني به چشم ما برگرده
ممکن نيست
129
00:09:04,400 --> 00:09:08,040
استدلال فوقالعادهايه
اما ابن هيثم به همين جا بسنده نکرد
130
00:09:08,070 --> 00:09:12,340
اون به دنبال راههايي بود
تا طبيعت رو مجبور به افشاي اسرارش کنه
131
00:09:12,380 --> 00:09:15,680
تمدني که او درش قرار داشت
پذيراي نظريهها و سوالهاي جديد بود
132
00:09:15,720 --> 00:09:18,180
اون زمان دوران طلايي
علم
133
00:09:18,220 --> 00:09:20,420
در جهان اسلام بود
134
00:09:20,450 --> 00:09:23,890
جهاني که از کوردوبا
در اسپانيا
135
00:09:23,920 --> 00:09:27,530
تا سمرقند
در آسياي مرکزي گسترش داشت
136
00:09:27,560 --> 00:09:30,560
محققين مسيحي و يهودي
ميهمانان افتخاري
137
00:09:30,600 --> 00:09:33,300
در موسسه تحقيق
بغداد، قاهره
138
00:09:33,330 --> 00:09:35,870
و پايتختهاي ديگه اسلامي بودند
139
00:09:35,900 --> 00:09:39,440
به جاي سوزاندن کتابها
خلفا فرستادههايي
140
00:09:39,470 --> 00:09:42,410
در جستجوي کتاب
به سراسر جهان فرستادند
141
00:09:56,190 --> 00:10:00,590
خلفا با گشادهدستي روي پروژههاي ترجمه، مطالعه
142
00:10:00,630 --> 00:10:02,830
و نگهداري آنها براي نسلهاي آينده سرمايهگذاري کردند
143
00:10:02,860 --> 00:10:05,800
بيشتر نور علم يونان باستان بدون تلاش اونها
144
00:10:05,830 --> 00:10:08,270
تا ابد خاموش ميموند
145
00:10:08,300 --> 00:10:11,100
بيداري علمياي که صدها سال بعد
146
00:10:11,140 --> 00:10:14,170
در اروپا شکل گرفت، از شعلهاي روشني گرفت
147
00:10:14,210 --> 00:10:15,440
که مدتها بود توسط محققين
148
00:10:15,480 --> 00:10:18,340
و دانشمندان اسلامي حفاظت شده بود
149
00:10:18,380 --> 00:10:21,910
عربها همينطور ايدههايي از هند به غرب وارد کردند
150
00:10:21,950 --> 00:10:24,520
از جمله اعداد عربي
151
00:10:24,550 --> 00:10:26,820
که امروزه همگي استفاده ميکنيم
152
00:10:26,850 --> 00:10:29,650
و مفهوم صفر
153
00:10:32,330 --> 00:10:33,790
که وقتي به کار مياد
154
00:10:33,830 --> 00:10:37,260
که بخوايد ميلياردها ميليارد رو بنويسيد
155
00:10:37,300 --> 00:10:40,270
نجوم عربي اونقدر تاثيرگذار بود
156
00:10:40,300 --> 00:10:42,330
که هنوز هم ستارهها رو
157
00:10:42,370 --> 00:10:44,170
به اسم عربيشون صدا ميزنيم
158
00:10:44,200 --> 00:10:49,270
و "ال" در الجبرا (جبر)، الگوريتم، الکمي (شيمي) و الکل
159
00:10:49,310 --> 00:10:51,010
تنها بخشي از رد پاي به جا مونده
160
00:10:51,040 --> 00:10:55,510
از زمانيست که عربي، زبان علم بود
161
00:10:57,420 --> 00:11:00,150
در قرن ??
ابن هيثم تلاش کرد تا
162
00:11:00,190 --> 00:11:04,220
ايدهاش در مورد نور و چگونگي ديدن
رو آزمايش کنه
163
00:11:04,260 --> 00:11:07,490
پس آزمايشي براي چگونگي حرکت نور، ترتيب داديم
164
00:11:07,530 --> 00:11:09,900
چادري رو در نور کامل روز برپا کرديم
165
00:11:09,930 --> 00:11:13,030
و طوري پوشونديمش که فقط يک پرتوي نور
166
00:11:13,070 --> 00:11:15,800
بتونه به تاريکي داخلش، رخنه کنه
167
00:11:15,840 --> 00:11:18,140
با مقداري هوش و ذکاوت
168
00:11:18,170 --> 00:11:20,410
و يک تکه چوب صاف -- يک خطکش --
169
00:11:20,440 --> 00:11:22,310
ابن هيثم قدم رو به جلوي بزرگي
170
00:11:22,340 --> 00:11:23,880
در تاريخ علم برداشت
171
00:11:23,910 --> 00:11:27,910
او کشف کرد که نور به خط مستقيم حرکت ميکنه
172
00:11:33,090 --> 00:11:35,050
اما اون تازه در ابتداي راه بود
173
00:11:35,090 --> 00:11:38,490
ابن هيثم فهميد که کليد تشکيل هر تصويري
174
00:11:38,520 --> 00:11:41,560
خواه از طريق يک چشم باشه يا يک دوربين تاريکخانهاي
175
00:11:41,590 --> 00:11:44,260
وجود روزنهاي کوچک براي محدود کردن نور ورودي
176
00:11:44,300 --> 00:11:46,160
به محفظهاي تاريکه
177
00:11:46,200 --> 00:11:49,070
اين روزنه به پرتوهاي پراکنده خارجي
178
00:11:49,100 --> 00:11:51,770
که ما رو احاطه کردهاند، اجازه ورود نميده
179
00:11:51,800 --> 00:11:53,440
هرچقدر اين روزنه کوچکتر باشه
180
00:11:53,470 --> 00:11:56,010
نور از جهات کمتري ميتونه وارد بشه
181
00:11:56,040 --> 00:11:58,210
و باعث تشکيل تصويري واضحتر ميشه
182
00:11:58,240 --> 00:12:01,010
پس به جاي اينکه خيره نور باشيم
183
00:12:01,050 --> 00:12:04,220
ميتونيم هرچيزي که بهمون نشون ميده رو ببينيم
184
00:12:04,250 --> 00:12:07,550
ابن هيثم دوربين تاريکخانهاي خودش
رو ساخت
185
00:12:07,590 --> 00:12:09,620
و خلفا رو خيره کرد
186
00:12:09,660 --> 00:12:12,720
دوربين تاريکخانهاي در نور روشن
بهترين کارايي رو داره
187
00:12:12,760 --> 00:12:16,560
ستارههاي آسمان شب
خيلي براي اين دوربين کمنورند
188
00:12:16,600 --> 00:12:19,900
ما به نوعي به روزنه بزرگتري
براي جمع کردن نور نياز داريم
189
00:12:19,930 --> 00:12:22,370
اما وضوح رو هم بايد
حفظ کنيم
190
00:12:22,400 --> 00:12:25,040
يک تلسکوپ، نور هر نقطهاي
191
00:12:25,070 --> 00:12:27,370
در ميدان ديدش
رو جمعآوري ميکنه
192
00:12:27,410 --> 00:12:30,380
از طريق لنز
يا آينه
193
00:12:30,410 --> 00:12:34,110
ورودياي بسيار بزرگتر
از روزنه دوربين تاريکخانهاي
194
00:12:34,150 --> 00:12:38,050
اين يکي از
اولين تلسکوپهاست
195
00:12:38,080 --> 00:12:42,150
تلسکوپي که گاليله در ????
از داخلش نگاه کرد
196
00:12:42,190 --> 00:12:46,430
با اون، گاليله پرده سنگين
شب رو کنار زد
197
00:12:46,460 --> 00:12:49,360
و شروع به کشف کيهان
کرد
198
00:13:01,970 --> 00:13:03,980
لنز، تلسکوپ رو قادر ساخت
199
00:13:04,010 --> 00:13:07,080
تا سطح جمعآوري نور بسيار
بزرگتري، نسبت به چشم ما
200
00:13:07,110 --> 00:13:09,410
داشته باشه
201
00:13:09,450 --> 00:13:12,850
سطلهاي بزرگتر بارون بيشتري نسبت
به سطلهاي کوچکتر جمع ميکنند
202
00:13:12,890 --> 00:13:15,790
تلسکوپهاي مدرن
سطج جمعآوري بزرگتري دارن
203
00:13:15,820 --> 00:13:17,490
با آشکارسازهاي بسيار حساس
204
00:13:17,520 --> 00:13:20,430
و يک جسم رو
ساعتها دنبال ميکنن
205
00:13:20,460 --> 00:13:23,800
که تا جاي ممکن نورش
رو جمعآوري کنن
206
00:13:23,830 --> 00:13:26,600
تلسکوپهاي فضايي
مثل هابل
207
00:13:26,630 --> 00:13:28,470
نورهايي از کهشکانهاي
خيلي دورتر
208
00:13:28,500 --> 00:13:30,140
و قديميتر ثبت کردهاند
209
00:13:30,170 --> 00:13:33,340
که تصويري بسيار واضحتر از کيهان
به ما ميده
210
00:13:34,970 --> 00:13:38,680
ابن هيثم به طريقه تشکيل تصوير توسط نور پي برد
211
00:13:38,710 --> 00:13:41,050
اما اين با بزرگترين دستاوردش خيلي فاصله داشت
212
00:13:41,080 --> 00:13:43,780
ابن هيثم اولين نفري بود
213
00:13:43,820 --> 00:13:46,490
که قوانين علم رو پياده کرد
214
00:13:46,520 --> 00:13:49,020
او مکانيزم تصحيح خطايي پديد آورد
215
00:13:49,060 --> 00:13:51,520
راهي سيستماتيک و خدشهناپذير
216
00:13:51,560 --> 00:13:54,190
براي الک کردن تصورات غلط ما
217
00:13:54,230 --> 00:13:59,200
يافتن حقيقت دشوار است
218
00:13:59,230 --> 00:14:02,200
و راه رسيدن به آن ناهموار
219
00:14:02,240 --> 00:14:04,500
به عنوان جويندگان حقيقت
220
00:14:04,540 --> 00:14:07,640
بايد هوشيار باشيد که از قضاوت خودداري کنيد
221
00:14:07,670 --> 00:14:10,540
و به سادگي به نوشتههاي گذشتگان اعتماد نکنيد
222
00:14:10,580 --> 00:14:14,380
بايد آن نوشتهها را از هر جهت مورد ترديد
223
00:14:14,410 --> 00:14:16,920
و نقد قرار دهيد
224
00:14:16,950 --> 00:14:20,190
بايد تنها تسليم استدلال و عمل شويد
225
00:14:20,220 --> 00:14:23,590
و نه گفته هر شخصي
226
00:14:23,620 --> 00:14:26,160
چون بشر از هر خطا و نقصي
227
00:14:26,190 --> 00:14:28,860
در خطر است
228
00:14:28,900 --> 00:14:31,330
به عنوان جويندگان حقيقت
229
00:14:31,360 --> 00:14:33,700
بايد نظريات خود را هم در خلال تحقيق
230
00:14:33,730 --> 00:14:37,340
مورد ترديد و پرسش قرار دهيم
231
00:14:37,370 --> 00:14:42,270
تا به چاله پيشداوري و بيدقتي نيفتيم
232
00:14:42,310 --> 00:14:47,550
اين مسير در پيش گيريد، و حقيقت بر شما آشکار خواهد شد
233
00:15:04,430 --> 00:15:07,600
اين روش علمه
234
00:15:07,630 --> 00:15:10,440
اونقدر قدرتمند که فرستادههاي
رباتيک ما رو
235
00:15:10,470 --> 00:15:13,910
به مرز منظومه شمسي
و وراي اون رسونده
236
00:15:15,640 --> 00:15:17,940
عمر ما رو دوبرابر کرده
237
00:15:17,980 --> 00:15:19,740
دنياهاي گمشده
گذشته رو
238
00:15:19,780 --> 00:15:21,780
زنده کرده
239
00:15:23,180 --> 00:15:25,420
علم به ما اين توان رو داده تا رويدادهاي
240
00:15:25,450 --> 00:15:27,920
آيندهاي دور رو پيشبيني کنيم
241
00:15:27,950 --> 00:15:31,420
و با همديگه به سرعت نور ارتباط برقرار کنيم
242
00:15:31,460 --> 00:15:34,060
مثل ارتباط من با شما، درست در همين لحظه
243
00:15:34,090 --> 00:15:36,130
اين نوع فکر کردن به ما قدرتي داده
244
00:15:36,160 --> 00:15:39,800
که خود ابن هيثم به چشم جادوگري بهش نگاه ميکرد
245
00:15:43,300 --> 00:15:47,670
اما اون بود که ما رو در اين مسير سخت و بيپايان قرار داد
246
00:15:49,540 --> 00:15:52,410
و الان ما رو به جايي رسونده
247
00:15:52,450 --> 00:15:57,150
که حتي خود نور هم در تاريکي پنهان شده
248
00:16:07,050 --> 00:16:09,180
نور ويژگيهايي داره که در قلمرو وجود بشريت
249
00:16:09,220 --> 00:16:11,090
شبيه هيچ چيزي نيستند
250
00:16:11,120 --> 00:16:13,260
مثلا همين سرعت نور
251
00:16:13,290 --> 00:16:15,390
ذره اصلي نور، فوتون
252
00:16:15,420 --> 00:16:18,090
از وقتي از يک اتم يا مولکول به وجود مياد
253
00:16:18,130 --> 00:16:20,900
با سرعت نور حرکت ميکنه
254
00:16:20,930 --> 00:16:23,060
يه فوتون هيچ سرعت ديگهاي رو نميشناسه
255
00:16:23,100 --> 00:16:25,900
و ما هيچ پديده ديگهاي رو نميشناسيم که
256
00:16:25,940 --> 00:16:28,870
که به طور آني، از صفر به بيشترين سرعت برسه
257
00:16:28,910 --> 00:16:31,110
هيچ چيز ديگه نميتونه به اين سرعت حرکت کنه
258
00:16:31,140 --> 00:16:33,780
وقتي سعي ميکنيم ذرات ديگهاي رو، هرچه نزديکتر به سرعت نور
259
00:16:33,810 --> 00:16:36,510
شتاب بديم، اونها بيشتر و بيشتر مقاومت ميکنن
260
00:16:36,550 --> 00:16:38,280
مثل اينکه دارن سنگين و سنگينتر ميشن
261
00:16:38,310 --> 00:16:39,750
هنوز هيچ آزمايشي درست نشده
262
00:16:39,780 --> 00:16:43,790
که ذرهاي رو به سرعت نور برسونه
263
00:16:50,460 --> 00:16:53,090
اون چي بود؟
264
00:16:53,130 --> 00:16:55,300
شما چيزي شنيديد؟
265
00:16:55,330 --> 00:16:57,470
کجا بودم؟ آها، آره
266
00:16:57,500 --> 00:17:01,570
چيز ديگهاي توي حيات نميشناسم که مثل نور رفتار کنه
267
00:17:01,600 --> 00:17:05,040
نميتونم ويژگيهاي عجيبش رو
268
00:17:05,070 --> 00:17:07,710
با چيزهايي که حواسم بهم ميگه، تطابق بدم
269
00:17:07,740 --> 00:17:10,710
در برابر چيزي که دستگاههاي سنجش
270
00:17:10,750 --> 00:17:12,810
از واقعيت طبيعت به ما ميگن
271
00:17:12,850 --> 00:17:14,750
ما اصرار داريم به حواسمون اعتماد کنيم
272
00:17:14,780 --> 00:17:16,950
حسهاي ما براي اجسامي در اندازه حيات
273
00:17:16,990 --> 00:17:18,790
و با سرعت پستانداران، خوب کار ميکنه
274
00:17:18,820 --> 00:17:23,430
اما براي سرزمين عجايب سرعت نور، مناسب نيست
275
00:17:27,600 --> 00:17:30,970
ما حتي هنوز نميدونيم چرا حد سرعت کيهاني وجود داره
276
00:17:31,000 --> 00:17:34,440
وقتي با سرعت نور حرکت ميکنيد، زمان متوقف ميشه
277
00:17:34,470 --> 00:17:36,940
اصلا، نور چيه؟
278
00:17:40,480 --> 00:17:43,980
عشق پايدار آيزک نيوتون
به نور
279
00:17:44,010 --> 00:17:46,180
از زمان بچگي شروع شد
280
00:17:48,620 --> 00:17:51,050
درست در همين خونه
281
00:17:56,130 --> 00:18:00,300
وقتي نيوتون در دهه بيستم زندگيش بود، اولين کسي بود
282
00:18:00,330 --> 00:18:03,500
که راز رنگينکمان رو کشف کرد
283
00:18:07,200 --> 00:18:10,510
نيوتون کشف کرد که يکجور نور
يا نور سفيد
284
00:18:10,540 --> 00:18:13,510
ترکيبي از همه رنگهاي
رنگينکمانه
285
00:18:16,050 --> 00:18:18,110
کشف بزرگي بود
286
00:18:18,150 --> 00:18:20,680
اون اسم نمايش رنگها رو
طيف، گذاشت
287
00:18:20,720 --> 00:18:24,990
"برگرفته از لاتين "روح
"يا "تجسم
288
00:18:37,230 --> 00:18:39,200
عذر ميخوام، استاد نيوتون
289
00:18:39,240 --> 00:18:41,940
آشپز غر ميزنه که ناهار از دهن ميوفته، قربان
290
00:18:44,840 --> 00:18:47,010
نه، آيزک، ذره بين رو
زمين نذار
291
00:18:47,040 --> 00:18:50,810
چيز شگفتانگيزتري
توي نور پنهانه
292
00:18:50,850 --> 00:18:53,350
يه رمز، يه کليد براي کيهان
293
00:19:00,120 --> 00:19:04,030
آيزک نيوتون چيز زيادي از دست نداد، اما خب چيز قشنگي بود
294
00:19:04,060 --> 00:19:07,160
اون درست از جلوي دري به دنيايي مخفي، گذشت
295
00:19:07,200 --> 00:19:11,230
دري که تا ??? سال بعد باز نشد
296
00:19:11,270 --> 00:19:13,570
اون در، جلوي پاي دانشمند ديگهاي افتاد
297
00:19:13,600 --> 00:19:15,270
که در سال ????
298
00:19:15,300 --> 00:19:17,270
تصادفا به شواهدي از دنياي ديده نشدهاي رسيد
299
00:19:17,310 --> 00:19:20,310
که ما رو احاطه کرده بود
300
00:19:23,880 --> 00:19:26,310
شبها، ويليام هرشل آسمانها رو
301
00:19:26,350 --> 00:19:28,820
با بزرگترين تلسکوپ اون زمان رصد ميکرد
302
00:19:28,850 --> 00:19:31,790
روزها، آزمايشاتي انجام ميداد
303
00:19:31,820 --> 00:19:34,460
از طريق کارهاي جلوتر نيوتون، معلوم شده بود که نور خورشيد
304
00:19:34,490 --> 00:19:36,860
ترکيبي از رنگهاي مختلفه
305
00:19:36,890 --> 00:19:39,260
و هرکسي، با ايستادن در محيط ميفهميد
306
00:19:39,290 --> 00:19:41,490
که نور خورشيد با خودش گرما داره
307
00:19:43,030 --> 00:19:45,030
ويليام هرشل از خودش پرسيد
308
00:19:45,070 --> 00:19:47,630
که آيا بعضي از رنگهاي نور
گرماي بيشتري از بقيه رنگها دارن؟
309
00:19:47,670 --> 00:19:51,770
ذات يک نابغه علمي در پرسيدن
اون چيزهاييه
310
00:19:51,810 --> 00:19:54,610
که بقيه ما
بدون سوال پذيرفتيم
311
00:19:54,640 --> 00:19:57,210
و بعد آزمايش ميکنه
312
00:19:59,250 --> 00:20:02,680
دماسنجي که هرشل در بيرون
طيف قرار داد
313
00:20:02,720 --> 00:20:04,720
ابزار نظارتش بود
314
00:20:06,420 --> 00:20:08,320
ناظر در هر آزمايشي
315
00:20:08,350 --> 00:20:10,990
هميشه عامليه که خارج از
شرايط آزمايشه
316
00:20:11,020 --> 00:20:13,120
اين طوري، اگر چيزي که آزمايش ميکنيد
317
00:20:13,160 --> 00:20:15,260
واقعا به مشاهدتون مرتبط باشه
متوجه ميشيد
318
00:20:16,390 --> 00:20:17,700
در آزمايش هرشل
319
00:20:17,730 --> 00:20:19,330
ارتباط بين رنگ
320
00:20:19,360 --> 00:20:20,730
و دما
مورد آزمايش قرار ميگرفت
321
00:20:20,770 --> 00:20:23,840
پس ابزار نظارتش
يک دماسنج بود
322
00:20:23,870 --> 00:20:25,540
بالاي يک
صفحه سفيد
323
00:20:25,570 --> 00:20:28,870
که اصلا
نور خورشيد نميديد
324
00:20:31,210 --> 00:20:32,740
بازم همون صدا
325
00:20:32,780 --> 00:20:35,510
صداي چيه؟
326
00:20:41,250 --> 00:20:43,750
باشه، نور قرمز
از نور آبي گرمتره
327
00:20:43,790 --> 00:20:48,860
کشف جالبيه
اما کلا انقلابي نيست
328
00:21:10,380 --> 00:21:14,080
نه، دماسنجت
ايرادي نداره
329
00:21:14,120 --> 00:21:17,480
تو الان نوع جديدي از نور
کشف کردي
330
00:21:26,330 --> 00:21:29,400
هرشل اولين کسي بود که وجود ديده نشدهاي رو تشخيص داد
331
00:21:29,430 --> 00:21:32,630
که درست زير قسمت قرمز طيف، در انتظار بود
332
00:21:32,670 --> 00:21:35,570
(به خاطرهمين بود که بهش گفتند اينفرارد (فروسرخ
333
00:21:35,600 --> 00:21:37,770
اينفرا، کلمه لاتين به معناي زيره
334
00:21:37,800 --> 00:21:39,370
اين نور نامرئيه
335
00:21:39,410 --> 00:21:41,770
چشمهاي ما به اين نوع نور حساس نيست
336
00:21:41,810 --> 00:21:44,680
اما پوست ما، به صورت گرما حسش ميکنه
337
00:21:44,710 --> 00:21:46,510
حالا، اين شد يه کشف واقعا بزرگ
338
00:21:46,550 --> 00:21:48,950
اما هنوز رازهاي بزرگتري
339
00:21:48,980 --> 00:21:51,450
در اعماق نور، پنهان بود
340
00:21:59,640 --> 00:22:01,670
حدودا همون موقعي که ويليام هرشل
341
00:22:01,710 --> 00:22:04,610
داشت نور مادون قرمز رو در پذيرايياش
در انگليس کشف ميکرد
342
00:22:04,640 --> 00:22:07,110
پسر جواني به نام
جوزف فرانهوفر
343
00:22:07,150 --> 00:22:09,610
اسير بيگاري مايوسکنندهاي
بود
344
00:22:09,650 --> 00:22:12,580
اون بالاي ديگي از
مواد شيميايي سمي ميايستاد
345
00:22:12,620 --> 00:22:14,990
و جوري هم ميزد که تمومي نداشت
346
00:22:16,890 --> 00:22:19,690
جوزف در ?? سالگي
يتيم شده بود
347
00:22:19,720 --> 00:22:23,530
و به ارباب سختگيري سپرده شده بود
به نام وايشلبرگر
348
00:22:23,560 --> 00:22:26,500
آينه ساز سلطنتي
349
00:22:26,530 --> 00:22:28,800
اون از به مدرسه رفتن جوزف
جلوگيري ميکرد
350
00:22:28,830 --> 00:22:32,040
در عوض، جوزف روزها
351
00:22:32,070 --> 00:22:34,000
در کارگاه شيشهسازي
مشغول به کار بود
352
00:22:34,040 --> 00:22:36,510
و شبها به کارهاي خونه
ارباب ميرسيد
353
00:22:42,010 --> 00:22:43,510
بجنب، احمق
354
00:22:43,550 --> 00:22:46,480
و يادت باشه، مطالعه ممنوع
355
00:22:50,850 --> 00:22:53,690
تا اينکه بزرگترين ضربه به جوزف وارد شد
356
00:22:53,720 --> 00:22:57,820
خونه وايشلبرگر
فرو ريخت
357
00:23:15,870 --> 00:23:17,740
ماکسيميليان
پادشاه آينده باواريا
358
00:23:17,780 --> 00:23:19,680
سريعا خودش رو به صحنه
فاجعه رسوند
359
00:23:19,710 --> 00:23:21,250
تا اگه کمکي از دستش برمياد، انجام بده
360
00:23:21,280 --> 00:23:23,710
ماکسيميليان به خاطر اهميت دادن
361
00:23:23,750 --> 00:23:25,350
به افراد
مشهور بود
362
00:23:25,380 --> 00:23:27,590
که براي زمان خودش
خيلي عجيب بود
363
00:23:41,470 --> 00:23:44,600
با جلب توجه
پادشاه آينده باواريا
364
00:23:44,640 --> 00:23:46,240
جوزف فرانهوفر جوان
365
00:23:46,270 --> 00:23:49,070
روزنهاي به جهاني
متفاوت پيدا کرد
366
00:23:49,110 --> 00:23:51,540
و نه فقط براي خودش
367
00:23:54,350 --> 00:23:56,110
شاهزاده ماکسيميليان
به جوزف پول داد
368
00:23:56,150 --> 00:23:57,950
و از مشاور اختصاصيش خواست
369
00:23:57,980 --> 00:23:59,420
تا هرجا نياز بود
کمکهاي بيشتري
370
00:23:59,450 --> 00:24:01,820
به پسر بکنه
371
00:24:06,690 --> 00:24:09,390
وايشلبرگر به سو استفاده از
از جوزف ادامه داد
372
00:24:09,430 --> 00:24:11,730
و از مدرسه رفتنش
جلوگيري کرد
373
00:24:11,760 --> 00:24:13,800
اما مشاور شاهزاده
مداخله کرد
374
00:24:13,830 --> 00:24:17,340
و به جوزف سمتي در
انجمن اپتيک پيشنهاد کرد
375
00:24:17,370 --> 00:24:22,510
اين اشاره کوچک مهرباني
واقعا جواب داد
376
00:24:34,850 --> 00:24:37,690
وقتي ?? ساله بود
377
00:24:37,720 --> 00:24:39,960
جوزف فرانهوفر، پيشتاز طراحي لنز
378
00:24:39,990 --> 00:24:41,990
تلسکوپ و تجهيزات اپتيکي
379
00:24:42,030 --> 00:24:44,700
با کيفيت بالا، در سطح جهان بود
380
00:24:44,730 --> 00:24:48,600
کارخانه او اينجا، در دير قديمي بنديکتبورن قرار داشت
381
00:24:48,630 --> 00:24:50,800
در اوايل قرن ??
382
00:24:50,840 --> 00:24:54,140
اين تکنولوژي بسيار بالا و فوق سرياي بود
383
00:24:57,180 --> 00:24:59,380
راهبان بنديکتي پيشين
384
00:24:59,410 --> 00:25:01,380
پيمان رازداري بسته بودند
385
00:25:01,410 --> 00:25:03,380
اين رسم محلي
386
00:25:03,420 --> 00:25:04,880
و توانايي محدود کردن دسترسي
387
00:25:04,920 --> 00:25:06,450
به کارخانه فرانهوفر
388
00:25:06,490 --> 00:25:08,450
بهش اجازه داد تا رموز کار و تجارت
389
00:25:08,490 --> 00:25:11,560
رو تحت کنترل داشته باشه
390
00:25:16,660 --> 00:25:18,960
فرانهوفر در حال تجربه کردن
منشورها بود
391
00:25:19,000 --> 00:25:22,400
تا بهترين نوع شيشه رو
براي لنزهاي دقيق پيدا کنه
392
00:25:22,430 --> 00:25:25,140
اون با خودش فکر کرد، چطور
ميتونه ديد بهتري
393
00:25:25,170 --> 00:25:27,170
روي طيفي که منشورها
توليد ميکنند، داشته باشه؟
394
00:25:30,340 --> 00:25:34,150
فردريش، تئودوليت (دوربين مهندسي) رو به من بده، لطفا
395
00:25:34,180 --> 00:25:37,080
خب، توي اين مدتي که فرانهوفر داره تئودوليت رو نصب ميکنه
396
00:25:37,120 --> 00:25:38,920
- که يه جور تلسکوپه -
397
00:25:38,950 --> 00:25:42,250
ميخوام يه چيزي توي يه بخش ديگهاي از صومعه بهتون نشون بدم
398
00:25:46,890 --> 00:25:50,630
شنيدن امواج صوتي
خيلي قشنگه
399
00:25:52,460 --> 00:25:57,170
تصور کنيد چقدر ديدنشون
ميتونه قشنگ باشه
400
00:25:57,200 --> 00:26:00,410
تا حالا فکر کرديد چرا لولههاي ارگ، طولهاي متفاوتي دارن؟
401
00:26:02,640 --> 00:26:03,880
يه کليدو فشار ميدم
402
00:26:06,380 --> 00:26:07,780
اين هواي فشرده رو
403
00:26:07,810 --> 00:26:09,050
به لوله خاصي ميفرسته
404
00:26:09,080 --> 00:26:10,880
که امواج صوتي توليد ميکنه
405
00:26:10,920 --> 00:26:13,620
اگر ميتونستيم امواج صوتي رو چند صد باري کند کنيم
406
00:26:13,650 --> 00:26:15,790
اين طوري به نظر ميرسيدند
407
00:26:19,490 --> 00:26:21,130
طول لوله
408
00:26:21,160 --> 00:26:22,590
طول موجي که ميتونه درش جا بگيره رو
409
00:26:22,630 --> 00:26:24,100
تعيين ميکنه
410
00:26:24,130 --> 00:26:26,200
يه لوله کوتاه، بهتون موج صوتي کوتاه ميده
411
00:26:28,230 --> 00:26:30,970
امواج صوتي کوتاه صداي زيرتر يا فرکانس بالاتري دارن
412
00:26:36,480 --> 00:26:39,140
بيايد موجها رو متوقف کنيم تا ديد بهتري داشته باشيم
413
00:26:43,520 --> 00:26:45,450
فاصله بين دو موج مجاور
414
00:26:45,480 --> 00:26:47,250
طول موج ناميده ميشه
415
00:26:47,290 --> 00:26:49,790
يه لوله بلند بهتون موج صوتي بلندي ميده
416
00:26:49,820 --> 00:26:52,190
با صداي بم، يا فرکانس پايين
417
00:26:52,190 --> 00:27:02,190
همراهان عزیز سینمافریک, متاسفانه پیج اینستاگرام ما بعد شش سال فعالیت توسط اینستاگرام غیرفعال شده, لطفا برای حمایت از ما پیج جدید رو دنبال کنید: Cinema.freakz
418
00:27:43,740 --> 00:27:46,640
"دستنوشته قرونوسطايي اين موسيقي، "کارمينا بورانا
419
00:27:46,680 --> 00:27:49,850
درست در همين صومعه کشف شد
420
00:27:53,050 --> 00:27:55,490
امواج صوتي نميتونن در خلا حرکت کنن
421
00:27:55,520 --> 00:27:57,390
اونها براي انتقال به ماده احتياج دارن
422
00:27:57,420 --> 00:28:00,890
مثل مولکول هوا، آب يا سنگ
423
00:28:00,930 --> 00:28:03,030
اما امواج نوري مستقل حرکت ميکنن
424
00:28:03,060 --> 00:28:05,230
اونها ميتونن در فضاي خالي حرکت کنن
425
00:28:05,260 --> 00:28:06,860
و سريع
426
00:28:06,900 --> 00:28:10,000
ميليونها بار سريعتر از امواج صوتي در هوا
427
00:28:10,040 --> 00:28:12,000
و طول موج نوري که ما ميبينيم
428
00:28:12,040 --> 00:28:14,540
خيلي کوتاهتر از امواج صوتيه
429
00:28:14,570 --> 00:28:17,410
حدود ??هزار امواج نوري
430
00:28:17,440 --> 00:28:19,880
ميتونن اينجا جا بگيرن
431
00:28:21,050 --> 00:28:22,580
اوه، آره
432
00:28:22,620 --> 00:28:24,050
فرانهوفر
433
00:28:30,690 --> 00:28:32,020
درست به موقع
434
00:28:32,060 --> 00:28:33,690
از دستش نداديم
435
00:28:33,730 --> 00:28:35,890
درست همونطور که طول موج صوت
436
00:28:35,930 --> 00:28:37,900
تن صدايي که ميشنويم
رو تعيين ميکنه
437
00:28:37,930 --> 00:28:39,400
طول موج نور
438
00:28:39,430 --> 00:28:41,870
رنگي که ميبينيم
رو مشخص ميکنه
439
00:28:41,900 --> 00:28:44,340
اما يه منشور چجوري
رنگهاي پنهان
440
00:28:44,370 --> 00:28:46,870
در يک شعاع نور خورشيد
رو پخش ميکنه؟
441
00:28:46,910 --> 00:28:50,840
وقتي نور
در هوا يا فضا حرکت ميکنه
442
00:28:50,880 --> 00:28:53,240
همه رنگهاش
با يک سرعت حرکت ميکنن
443
00:28:55,280 --> 00:28:58,050
اما وقتي با زاويهاي
به يک شيشه ميخوره
444
00:28:58,080 --> 00:29:00,490
سرعت نور کم ميشه
و تغيير جهت ميده
445
00:29:02,050 --> 00:29:04,020
درون منشور
446
00:29:04,060 --> 00:29:06,060
هر نور
با سرعت متفاوتي حرکت ميکنه
447
00:29:10,400 --> 00:29:12,200
در شيشه، نور بنفش
448
00:29:12,230 --> 00:29:14,400
که کوتاهترين موج قابل مشاهده
رو داره
449
00:29:14,430 --> 00:29:16,430
بيشتر از نور قرمز کند ميشه
450
00:29:16,470 --> 00:29:18,900
که بلندترين موج رو داره
451
00:29:20,740 --> 00:29:23,140
اين تغييرات سرعت
452
00:29:23,180 --> 00:29:25,710
رنگها رو از هم تفکيک ميکنه
453
00:29:25,740 --> 00:29:27,550
موجهاشون رو
454
00:29:27,580 --> 00:29:29,980
با کمي اختلاف زاويه
پخش ميکنه
455
00:29:31,180 --> 00:29:33,180
منشور اينطوري کار ميکنه
456
00:29:35,320 --> 00:29:37,590
اگه ميبينيد بيجهت احساساتي شدم
457
00:29:37,620 --> 00:29:40,430
به خاطر اينه که جوزف فرانهوفر در شرف انجام کاريه
458
00:29:40,460 --> 00:29:43,960
که آيزک نيوتون ميتونست انجام بده، اما نداد
459
00:29:44,000 --> 00:29:46,060
و اين اثر فوقالعادهاي
460
00:29:46,100 --> 00:29:47,930
در جريان زندگي خود من داره
461
00:30:10,960 --> 00:30:12,990
شما شاهد پيوند
462
00:30:13,030 --> 00:30:14,630
فيزيک و اخترشناسي هستيد
463
00:30:14,660 --> 00:30:18,530
تولد رشته علمي
خود من
464
00:30:18,560 --> 00:30:21,000
اخترفيزيک
465
00:30:23,000 --> 00:30:24,770
نوشته شده به زبان نور
466
00:30:24,800 --> 00:30:28,210
در اون خطوط سياه عمودي
467
00:30:29,640 --> 00:30:32,610
رمز پنهاني هست
468
00:30:32,650 --> 00:30:35,450
فرانهوفر بهشون نگاه کرد
و فکر کرد
469
00:30:35,480 --> 00:30:37,480
چرا؟
470
00:30:39,390 --> 00:30:42,720
رمزي که از جهاني بيگانه
471
00:30:42,760 --> 00:30:45,190
به ما ميرسه
472
00:30:57,950 --> 00:30:59,200
چه پيامي
473
00:30:59,290 --> 00:31:02,890
توي اين خطوط تيره
عمودي نوشته شده؟
474
00:31:07,960 --> 00:31:10,030
صد سال تفکر
475
00:31:10,070 --> 00:31:13,370
پرسش و تحقيق براي شکستن رمزش سپري شد
476
00:31:32,920 --> 00:31:35,060
دوست داشتنيه، نه؟
477
00:31:35,090 --> 00:31:36,630
چرا؟
478
00:31:36,660 --> 00:31:40,130
ساختار دقيق زيبايي چند لايهست
479
00:31:40,160 --> 00:31:43,300
شيمي زمين
و اتمسفرش
480
00:31:43,330 --> 00:31:46,270
تکامل حيات
481
00:31:46,300 --> 00:31:49,870
انشعابهاي گسترده بسيار
482
00:31:49,910 --> 00:31:52,970
فقط بياييد يکيشون رو سطحي بررسي کنيم
483
00:31:53,010 --> 00:31:55,410
رنگهاي طبيعت که ما رو خيره ميکنند
484
00:31:55,440 --> 00:31:58,550
واقعا چه اتفاقي داره ميافته؟
485
00:31:58,580 --> 00:32:00,450
چطور قرمز، آبي
486
00:32:00,480 --> 00:32:03,450
اين پالت متحير کننده
رنگهاي طبيعت
487
00:32:07,460 --> 00:32:10,090
چطور اتفاق ميافتن؟
488
00:32:12,760 --> 00:32:14,930
امواج نوري خورشيد با طولهاي متفاوت
489
00:32:14,960 --> 00:32:16,360
به زمين ميتابند
490
00:32:17,770 --> 00:32:19,800
گلبرگهاي اين گلهاي خاص
491
00:32:19,840 --> 00:32:21,400
تمام طول موج کم انرژي
492
00:32:21,440 --> 00:32:23,670
و بلند قرمز رو جذب ميکنند
493
00:32:23,710 --> 00:32:25,410
اما گلبرگها طول موج
494
00:32:25,440 --> 00:32:28,740
کوتاهتر و با انرژي بالاي آبي رو بازتاب ميدهند
495
00:32:28,780 --> 00:32:31,510
تعامل نور ستاره و گلبرگ
496
00:32:31,550 --> 00:32:33,520
يا آب، يا ون گوگ
497
00:32:33,550 --> 00:32:35,120
چيزيه که آبي رو به وجود مياره
498
00:32:35,150 --> 00:32:37,290
بلندترين موج
499
00:32:37,320 --> 00:32:39,120
که ما به صورت قرمز ميبينيم
500
00:32:39,160 --> 00:32:41,720
کمترين انرژي رو داره
501
00:32:44,660 --> 00:32:47,000
رنگ، روشيه که چشم ما
502
00:32:47,030 --> 00:32:48,900
براي تصوير کردن انرژي امواج نوري داره
503
00:32:50,730 --> 00:32:52,430
يک غروب
504
00:32:52,470 --> 00:32:54,600
يک پرچم
505
00:32:54,640 --> 00:32:57,040
چشمهاي محبوب شما
506
00:32:57,070 --> 00:32:58,810
اون ماشين براق جديد
507
00:32:58,840 --> 00:33:00,810
حسي که منتقل ميکنند
508
00:33:00,840 --> 00:33:02,640
وقتي اتفاق ميافته که چيزي در درون شما
509
00:33:02,680 --> 00:33:05,150
توسط ترکيب خاصي از فرکانس
510
00:33:05,180 --> 00:33:08,650
و انرژي امواج نوري، تحريک ميشه
511
00:33:10,420 --> 00:33:11,550
و پيام رمز؟
512
00:33:11,590 --> 00:33:13,290
اون خطوط سياه عمودي
513
00:33:13,320 --> 00:33:15,320
توي طيف فرانهوفر؟
514
00:33:15,360 --> 00:33:17,460
چي باعثشون ميشه؟
515
00:33:17,490 --> 00:33:19,660
اونها وقتي به وجود ميان
516
00:33:19,700 --> 00:33:22,460
،که امواج اون رنگهاي به خصوص
جذب ميشن
517
00:33:22,500 --> 00:33:25,030
اين در سطح ديگهاي
از واقعيت هم اتفاق ميافته
518
00:33:25,070 --> 00:33:28,070
خيلي کوچکتر از دنيايي که
که به عمل کردن درش عادت کردهايم
519
00:33:28,100 --> 00:33:30,670
براي رسيدن به اونجا
بايد ??ميليارد بار
520
00:33:30,710 --> 00:33:33,440
از چيزي که هستيم
کوچکتر بشيم
521
00:33:36,210 --> 00:33:38,580
هر کدوم از اين اتمها
رو ميتونيم انتخاب کنيم
522
00:33:38,610 --> 00:33:41,680
اما بيايد
اتم هيدروژن رو برداريم
523
00:33:41,720 --> 00:33:44,190
اتم هيدروژن بيشترين فراواني رو
524
00:33:44,220 --> 00:33:46,590
در کيهان داره
525
00:33:46,620 --> 00:33:49,020
و سادهترينه
526
00:33:56,530 --> 00:33:59,700
فقط يک الکترون داره
527
00:33:59,740 --> 00:34:02,240
و تنها يک پروتون
528
00:34:02,270 --> 00:34:04,340
ما به قلمرو کوانتوم
وارد شديم
529
00:34:04,370 --> 00:34:06,170
که مشابه
530
00:34:06,210 --> 00:34:08,940
تجربيات معمولي بشر نيست
531
00:34:08,980 --> 00:34:12,180
عقل سليم، اينجا
به هيچ وجه به کار نمياد
532
00:34:12,220 --> 00:34:15,220
براي مثال اتم هيدروژن
رو ببينيد
533
00:34:17,150 --> 00:34:19,390
در يک اتم، يک الکترون
534
00:34:19,420 --> 00:34:21,120
بين اوربيتالها وجود نداره
535
00:34:21,160 --> 00:34:22,920
الکترون از اوربيتالي ناپديد
536
00:34:22,960 --> 00:34:25,590
و روي اوربيتال ديگهاي دوباره ظاهر ميشه
537
00:34:25,630 --> 00:34:27,430
مثل اينه که آسانسوري رو از
طبقه دوم
538
00:34:27,460 --> 00:34:30,730
به طبقه چهارم ببريد
اما بين طبقات حضور نداشته باشيد
539
00:34:30,770 --> 00:34:32,470
و يک چيز ديگه
540
00:34:32,500 --> 00:34:35,440
آسانسورهاي کوانتومي
فقط در طبقههاي خاصي توقف ميکنن
541
00:34:35,470 --> 00:34:38,870
اندازه مدارهاي الکتروني
به شدت محدوده
542
00:34:38,910 --> 00:34:41,740
،و براي اتمهاي هر عنصر
متفاوت
543
00:34:43,280 --> 00:34:45,610
به خاطر همينه که عناصر
گوناگوناند
544
00:34:45,650 --> 00:34:46,980
شيمي هر چيزي
با مدارهاي الکترونياش
545
00:34:47,020 --> 00:34:48,580
مشخص ميشه
546
00:34:48,620 --> 00:34:51,490
نيرويي که الکتروني رو
در مدار نگه ميداره
547
00:34:51,520 --> 00:34:53,320
ربطي به جاذبه نداره
548
00:34:53,360 --> 00:34:56,890
اين
نيروي جذب الکتريکيه
549
00:34:56,930 --> 00:34:59,230
الکترون در حلقهاي مواج
550
00:34:59,260 --> 00:35:01,500
به دور هسته مرکزي اتم هيدروژن
ميرقصه
551
00:35:01,530 --> 00:35:04,300
و جهشهايي کوانتومي
از مداري به مدار ديگه، انجام ميده
552
00:35:04,330 --> 00:35:05,600
به بالا يا پايين
553
00:35:05,640 --> 00:35:07,000
هر چه قدر مدار بزرگتر
554
00:35:07,040 --> 00:35:09,070
انرژي يک الکترون
بيشتر
555
00:35:09,110 --> 00:35:11,470
يک الکترون
556
00:35:11,510 --> 00:35:13,640
بايد انرژي بگيره
تا به مدار بزرگتري بره
557
00:35:13,680 --> 00:35:16,480
و بايد انرژي از دست بده
تا به پايين برگرده
558
00:35:16,510 --> 00:35:19,810
هر جهش به سمت بالا
وقتي به وجود مياد
559
00:35:19,850 --> 00:35:23,250
که اتم، موج نوري رو جذب کنه
560
00:35:23,290 --> 00:35:27,090
اما ما هيچ نظري نداريم که چه چيزي
باعث جهش رو به پايين ميشه
561
00:35:27,120 --> 00:35:30,690
چيزي که ميدونيم اينه که اين جهشها
هميشه موج نوري توليد ميکنند
562
00:35:30,730 --> 00:35:33,360
که رنگش
با اختلاف انرژي بين اوربيتالها
563
00:35:33,400 --> 00:35:35,160
منطبقه
564
00:35:40,070 --> 00:35:44,470
سطح خورشيد، موج نور همه رنگها رو
ساطع ميکنه
565
00:35:44,510 --> 00:35:46,310
اگر به نور خورشيد
از درون يک منشور نگاه کنيد
566
00:35:46,340 --> 00:35:48,340
طيفش رو ميبينيد
567
00:35:50,980 --> 00:35:53,820
وقتي طيف رو با يک تلسکوپ
بزرگ کنيد
568
00:35:53,850 --> 00:35:55,720
همونطور که جوزف فرانهوفر انجام داد
569
00:35:55,750 --> 00:35:57,320
پرده از رقص الکترون
570
00:35:57,350 --> 00:36:00,560
درون اتم
برميداريد
571
00:36:00,590 --> 00:36:02,790
وقتي انرژي الکترون
کم شد
572
00:36:02,830 --> 00:36:04,490
و به اوربيتال پايينتري
افتاد
573
00:36:04,530 --> 00:36:06,900
موج نوري که ساطع ميکنه
پراکنده ميشه
574
00:36:06,930 --> 00:36:09,330
بيشترش به ما نميرسه
575
00:36:09,370 --> 00:36:10,900
که شکافي تاريک
576
00:36:10,930 --> 00:36:13,840
يا خط سياه عمودياي در طيف
به جا ميذاره
577
00:36:13,870 --> 00:36:16,400
اين خطوط تيره
سايههايي هستند
578
00:36:16,440 --> 00:36:18,040
که اتمهاي هيدروژن
579
00:36:18,070 --> 00:36:20,010
در اتمسفر خورشيد درست ميکنند
580
00:36:20,040 --> 00:36:22,740
اتمهاي سديم
سايههاي متفاوتي مياندازن
581
00:36:22,780 --> 00:36:25,850
الکترونهاي اونها
به ساز ديگهاي ميرقصن
582
00:36:25,880 --> 00:36:27,750
يک دانه نمک خوراکي
ترکيبيه از
583
00:36:27,780 --> 00:36:29,580
اتمهاي سديم و کلورين
584
00:36:29,620 --> 00:36:32,050
ده ميليون ميليارد از اونها
585
00:36:32,090 --> 00:36:34,060
در يک دانه نمک
586
00:36:34,090 --> 00:36:36,930
دارن ديوانهوار ميرقصن
587
00:36:36,960 --> 00:36:39,860
و يک اتم آهن
با ?? الکترون
588
00:36:39,900 --> 00:36:42,230
به يک تئاتر موزيکال پرخرج
589
00:36:42,270 --> 00:36:45,570
در برادوي ميمونه
590
00:36:47,970 --> 00:36:51,870
وقتي با طيفبين
به يک ستاره نگاه کنيد
591
00:36:51,910 --> 00:36:54,340
خطوط تيره همه عناصري رو
ميبينيد
592
00:36:54,380 --> 00:36:56,010
که در اتمسفرش وجود دارند
593
00:36:56,050 --> 00:36:57,910
طيف هر چيزي رو به من
نشون بديد
594
00:36:57,950 --> 00:37:00,720
چه اينجا روي زمين باشه
يا روي يک ستاره دور
595
00:37:00,750 --> 00:37:03,790
تا بهتون بگم
از چي ساخته شده
596
00:37:03,820 --> 00:37:07,420
خطوط فرانهوفر امضاهاي اتمي عناصر
597
00:37:07,460 --> 00:37:11,430
در سرتاسر کيهان هستند
598
00:37:11,460 --> 00:37:13,530
مثل همه افشاهاي بزرگ
599
00:37:13,560 --> 00:37:16,060
در تاريخ علم، اين مورد راهي
600
00:37:16,100 --> 00:37:19,070
به معماهاي جديدتر و عميقتر باز کرد
601
00:37:19,100 --> 00:37:22,070
و معلوم کرد که
602
00:37:22,100 --> 00:37:25,140
رازهاي بيشتري در نور، نهفته است
603
00:37:41,190 --> 00:37:44,120
وقتي جوزف فرانهوفر منشور رو با تلسکوپ تلفيق کرد
604
00:37:44,130 --> 00:37:46,390
و اون رو به سمت آسمان گرفت
605
00:37:46,400 --> 00:37:49,900
ستارهها رو خيلي بيشتر به ما نزديک کرد
606
00:38:00,880 --> 00:38:03,610
وقتي تنها ?? سال داشت
607
00:38:03,610 --> 00:38:05,780
به بيماري کشندهاي دچار شد
608
00:38:05,780 --> 00:38:08,450
شايد اين نتيجه مجاورت زودهنگام
و بلندمدتش
609
00:38:08,450 --> 00:38:11,380
با مواد شيميايي سمي
در شيشهسازي بود
610
00:38:11,390 --> 00:38:15,390
آدم هيچوقت نميدونه نابغه بعدي
از کجا خواهد اومد
611
00:38:19,330 --> 00:38:23,830
چندتاشون رو در ويرانهاي
رها ميکنيم؟
612
00:38:23,830 --> 00:38:27,100
شاهزاده و حکومتش
بياندازه از اون رفتار مهربانانه
613
00:38:27,100 --> 00:38:30,470
با يتيمي بيچاره
نفع بردند
614
00:38:30,470 --> 00:38:32,910
کشفيات فرانهوفر
باواريا رو
615
00:38:32,910 --> 00:38:37,180
از مردابي روستايي
به مرکز تکنولوژي تبديل کرد
616
00:38:39,010 --> 00:38:41,450
در حاليکه او در بستر مرگ بود
حکومت، سخت به دنبال
617
00:38:41,450 --> 00:38:44,350
حفظ ذره ذره دانش
ارزشمند او
618
00:38:44,350 --> 00:38:46,650
در مورد تکنولوژي بالاي
شيشه اپتيکي بود
619
00:38:49,690 --> 00:38:51,630
اما اين فقط ميتونست
به فردي
620
00:38:51,630 --> 00:38:53,830
با اختيارات امنيتي بالا سپرده بشه
621
00:38:53,830 --> 00:38:55,600
رئيس خزانهداري
622
00:39:12,680 --> 00:39:15,280
حکومت، تکنولوژي فرانهوفر
براي ساخت
623
00:39:15,280 --> 00:39:17,180
شيشه اپتيکي بينقص
رو نگه داشت
624
00:39:17,190 --> 00:39:20,450
رازي حکومتي
که ???سال دوام داشت
625
00:39:20,460 --> 00:39:22,460
اين مانع بزرگي
626
00:39:22,490 --> 00:39:24,960
براي کسي بود که بعدا در سفرمون ملاقاتش خواهيم کرد
627
00:39:24,990 --> 00:39:27,530
اما فرانهوفر اجازه هيچ رازدارياي
628
00:39:27,560 --> 00:39:30,130
در جايي که بحث تحقيقات علمياش بود، نميداد
629
00:39:30,160 --> 00:39:33,770
اون ميدونست که علم براي گل دادن به آزادي احتياج داره
630
00:39:33,800 --> 00:39:37,840
که درک ما از طبيعت به جهان تعلق داره
631
00:39:37,870 --> 00:39:40,770
به محض اينکه فرانهوفر خطوط طيفي رو کشف کرد
632
00:39:40,810 --> 00:39:43,340
هرچيزي که در موردشون ميدونست رو منتشر کرد
633
00:39:43,380 --> 00:39:46,180
و پژواک کشف پراهميتش
634
00:39:46,210 --> 00:39:48,980
هنوز طنيناندازه
635
00:39:52,150 --> 00:39:56,120
خطوط طيفي فرانهوفر
معلوم کرد که کيهان قابل مشاهده
636
00:39:56,160 --> 00:39:59,430
تماما از
عناصري مشابه ساخته شده
637
00:40:02,460 --> 00:40:04,930
سيارهها
638
00:40:13,070 --> 00:40:15,540
ستارهها
639
00:40:19,910 --> 00:40:22,050
کهکشانها
640
00:40:26,290 --> 00:40:29,290
خود ما
و همه حيات
641
00:40:35,960 --> 00:40:39,500
از جنس ستارهها هستند
642
00:40:44,340 --> 00:40:46,010
فرانهوفر به ما امکان داد
که بفهميم
643
00:40:46,040 --> 00:40:48,510
چه چيزي در اتمسفر
دنياهاي ديگهست
644
00:40:50,980 --> 00:40:54,620
و در کهکشانهايي که ميليونها
سال نوري دورترند
645
00:40:54,650 --> 00:40:56,650
خطوط طيفي نه تنها
ترکيب اجرام دورتر
646
00:40:56,680 --> 00:40:59,150
رو مشخص کرد
بلکه حرکتشون
647
00:40:59,190 --> 00:41:01,360
به سمت ما يا بر خلاف ما رو معلوم کرد
648
00:41:01,390 --> 00:41:04,460
با استفاده از اين خطوط
ما متوجه شديم که جهان ما در حال انبساطه
649
00:41:04,490 --> 00:41:08,060
اما شايد بزرگترين
کشف طيفسنجي
650
00:41:08,100 --> 00:41:10,900
کشف چيزيه که
قابل ديدن نيست
651
00:41:16,910 --> 00:41:19,070
جهان پنهان ماده تاريک
652
00:41:19,110 --> 00:41:22,340
شش برابر پرجرمتر
از کيهان شناخته شده
653
00:41:22,380 --> 00:41:24,540
ماده تاريک
از مادهاي اسرارآميز تشکيل شده
654
00:41:24,580 --> 00:41:29,150
که هيچ نوري منتشر، بازتاب
يا جذب نميکنه
655
00:41:29,180 --> 00:41:31,650
به خاطر جاذبهاش، فقط ميدونيم
که وجود داره
656
00:41:31,690 --> 00:41:33,750
جاذبهاي که تمام کهکشانها رو به خودش ميکشه
657
00:41:33,790 --> 00:41:36,520
و به ستارههاي قابل رويت درونشون
سرعت ميده
658
00:41:40,530 --> 00:41:44,000
بيشتر از اون چيزي که چشم ما ببينه، نور وجود داره
659
00:41:44,030 --> 00:41:47,430
محدود کردن دريافتمون از طبيعت به نورهاي مرئي
660
00:41:47,470 --> 00:41:49,770
مثل شنيدن موسيقي
661
00:41:49,800 --> 00:41:51,370
تنها در يک اکتاوه
662
00:41:53,940 --> 00:41:55,940
خيلي بيشتر از اين وجود داره
663
00:41:55,980 --> 00:41:57,910
اونها فقط از نظر طول موج متفاوتند
664
00:41:57,950 --> 00:42:00,050
اما در گسترهاي بسيار بزرگ
665
00:42:00,080 --> 00:42:02,650
براي مثال، نور مادون قرمز
666
00:42:07,990 --> 00:42:11,120
اون نوعي که
ويليام هرشل کشف کرد
667
00:42:11,160 --> 00:42:12,930
يا اشعه ايکس
668
00:42:18,000 --> 00:42:20,070
يا امواج راديويي
669
00:42:24,810 --> 00:42:26,640
يا اشعه گاما
670
00:42:32,450 --> 00:42:35,720
اينها فقط شيوههاي متفاوت
براي ديدن يک چيز نيست
671
00:42:35,750 --> 00:42:37,320
اين انواع ديگر نور
672
00:42:37,350 --> 00:42:40,950
اجرام و پديدههاي مختلفي رو در کيهان آشکار ميکنن
673
00:42:40,990 --> 00:42:44,160
در اشعه گاما، براي مثال، ميتونيم انفجارهاي اسرارآميزي
674
00:42:44,190 --> 00:42:45,930
در کهکشانهاي دوردست ببينيم
675
00:42:45,960 --> 00:42:48,260
که بدون اون از دستشون ميداديم
676
00:42:51,200 --> 00:42:54,070
و در نور ماکروويو
ميتونيم گذشته رو
677
00:42:54,100 --> 00:42:56,500
از زمان تولد جهان ببينيم
678
00:42:59,040 --> 00:43:02,340
ما تازه چشمهامون رو باز کرديم
679
00:43:22,030 --> 00:43:27,640
« ما را در تلگرام و اینستاگرام دنبال کنید »
[ TG : @cinemaafreak - IG : Cinema.freakz ]
680
00:43:28,641 --> 00:43:42,641
« ارائه ای از سینمافریک مرجع بزرگ فیلم و سریال بدون سانسور »
[ CinemaFreak.Net ]